CÁI GIÁ CỦA SỰ BÌNH ĐẲNG
Thời gian qua, cả thế giới chứng kiến nước Mỹ rúng động bởi các cuộc biểu tình mang tính chất bạo lực, sự việc bắt nguồn sau khi George Floyd, người đàn ông da màu 46 tuổi không có vũ trang, bị một cảnh sát da trắng giết chết trong vụ bắt giữ ở thành phố Minneapolis, bang Minnesota vào ngày 25/5/2020…Đến nay, biểu tình đã lan đến hơn 75 thành phố của Mỹ và biến tướng thành các cuộc bạo động khi người biểu tình đốt phá hàng trăm cửa hàng, cướp nhiều tài sản, kết quả khiến hàng nghìn người bị thương trong các cuộc đụng độ với cảnh sát... Tình hình nghiêm trọng đến mức Tổng thống Mỹ Donald Trump phải chuyển tới một boong ke an ninh trong Nhà Trắng vào tối 29/5 khi những người biểu tình tập trung rất đông ở trung tâm thủ đô Washington.
Phải nói rằng, không phải ngẫu nhiên mà cái chết của George Floyd lại dễ dàng trở thành ngòi nổ của cơn khủng khoảng, đó là hậu quả tất yếu của sự bất bình đẳng diễn ra trong một thời gian dài mà cái chết đầy đau khổ của Floyd chỉ như một giọt nước làm tràn ly.
Có một thực tế đang diễn ra tại “Thiên đường dân chủ” là người da màu không được đối xử một cách bình đẳng như người da trắng. Mặc dù hệ thống pháp luật của Mỹ không cho phép việc phân biệt chủng tộc nhưng các đạo luật hình sự thông qua dưới các thời cựu Tổng thống Mỹ mà điển hình như Bill Clinton (1993-2001) được đánh giá là chống lại người da màu, qua đó phần nào kích động sự bất mãn và phẫn nộ trong cộng đồng người da màu tại Mỹ. Chính quyền Mỹ, cụ thể hơn là lực lượng cảnh sát, có quyền sử dụng vũ lực một cách hợp pháp để nhằm vào những người da màu như George Floyd, kể cả khi họ chẳng đe dọa ai. Tại Mỹ, so với người da trắng thì người da màu khó tìm việc, vay nợ đi học hoặc tìm nơi ở hơn, nếu có việc làm cũng không được trả lương bình đẳng như người da trắng cho dù cùng tính chất công việc. Phần lớn trong số họ phải làm những công việc chân tay được trả lương thấp và không được chi trả bảo hiểm y tế dù rủi ro cao. Họ cũng dễ bị sa thải khi có sự cố, ngay cả việc đi tù thì người da màu thường có xu hướng bị kết án lâu hơn. Đại dịch Covid 19 đã một lần nữa chứng minh rõ hơn sự bất bình đẳng đó, thống kê cho thấy, tỷ lệ người Mỹ gốc Phi và gốc Latin tử vong do mắc Covid-19 cao hơn so với người da trắng. Giáo sư Philip Alston, đặc phái viên của Liên Hợp Quốc về nghèo đói cùng cực và nhân quyền đã từng gọi Mỹ là xã hội bất bình đẳng nhất trong thế giới phát triển, số liệu thống kê cho thấy chỉ riêng năm 2016, đã có 40 triệu người Mỹ sống trong nghèo đói. Trong số đó, có 18 triệu người đang sống trong cảnh nghèo đói cùng cực mà phần lớn là người da màu.
Năm 2020 là năm đầy đau khổ đối với người da màu tại Mỹ, cuộc khủng hoảng Covid-19 đã khiến họ rơi vào tình cảnh đặc biệt khó khăn khi thực hiện các biện pháp giãn cách xã hội, họ cũng chẳng có cơ hội để chuẩn bị cho đại dịch vì cảnh chạy ăn từng bữa, chính điều đó đã dồn họ đến chân tường, buộc họ phải đấu tranh. Các cuộc biểu tình bạo lực vừa qua là cách duy nhất để họ thể hiện sự phẫn nộ, không chỉ về cái chết của Floyd mà còn là về sự phân biệt chủng tộc và bất bình đẳng mà người da màu phải chịu.
Đại dịch Covid - 19 là cơn khủng hoàng toàn cầu trong đó Việt Nam chúng ta cũng không phải ngoại lệ, tuy nhiên cách chúng ta xử lý với dịch bệnh, cách chúng ta giúp đỡ bạn bè quốc tế và kết quả đạt được như ngày hôm nay (không có ai tử vong và hầu hết bệnh nhân dương dương đều đã được chữa khỏi, mọi người dân đều được hỗ trợ an sinh xã hội) là minh chứng rõ ràng nhất cho sự tốt đẹp và nhân văn của Nhà nước xã hội chủ nghĩa Việt Nam, cho thấy sự bình đẳng hiện hữu trong toàn xã hội.
Các cuộc biểu tình tại Mỹ vừa qua chỉ là hành động tất yếu khi mà người da màu không còn cách nào khác để đòi lại chút quyền lợi ít ỏi ở xứ thiên đường, nó cho thấy “bình đẳng” là thứ mà Mỹ hay bất cứ nhà nước TBCN nào khác không bao giờ có thể giải quyết được, bởi vì bản chất của chế độ TBCN là bóc lột, mà đã bóc lột thì không bao giờ có bình đẳng!
ĐỊNH KHẢI