NHỮNG NỘI DUNG CẦN HIỂU RÕ VỀ VỤ VIỆC ĐỒNG TÂM

Có lẽ vụ án Đồng Tâm đã không còn xa lạ gì với chúng ta nữa. Vào sáng ngày 8/3, TAND cấp cao tại Hà Nội đã mở phiên toà hình sự phúc thẩm xem xét đơn kháng cáo của 6 bị cáo trong vụ án “Giết người” và “Chống người thi hành công vụ” xảy ra tại thôn Hoành (xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, Hà Nội). Vụ việc này đang gây nhiễu loạn thông tin trên mạng internet, trong đó rất nhiều thông tin thất thiệt, giả mạo được tung ra nhằm gây tâm lý hoang mang, bất ổn trong xã hội. Đây chính là mảnh đất để kẻ xấu lợi dụng, nhắm vào chỉ trích, miệt thị chính quyền, đả phá chế độ.

Những thông tin từ mạng hải ngoại, mạng trong nước, facebooker có số lượng theo dõi lớn nhỏ, tất thảy đều cuốn vào dòng xoáy thông tin Đồng Tâm. Đó là những con số thiệt hại, những hình ảnh đau thương, những nỗi niềm chan chứa và chia sẻ sâu lắng tình người. Nhưng cũng xuất hiện tràn lan những bài viết, bình luận rất lệch lạc, không phân biệt đúng sai, phải trái hoặc cố tình đánh lận, tạo ra luồng thông tin hỗn độn đẩy trạng thái người xem vào rối ren, hoang mang rồi bức xúc, phẫn nộ, mặc sức chửi bới, miệt thị…

Sau đây tôi xin được tóm gọn cho mọi người hiểu như sau:

- Vào năm 1980 khi Bộ Quốc phòng được giao xây dựng sân bay Miếu Môn trên địa bàn 3 xã của huyện Chương Mỹ và xã Đồng Tâm.

- Đến năm 2014, Bộ Quốc Phòng có quyết định giao đất cho Tập đoàn Viễn thông quân đội (Viettel) tiếp nhận, quản lý, sử dụng vào công trình quốc phòng A1, trong đó có 46 ha thuộc xã Đồng Tâm. Đây là khu đất đồng Sênh, nơi người dân canh tác hàng chục năm qua. Dân muốn UBND thành phố làm rõ trắng, đen ranh giới đâu là đất nông nghiệp, đâu là đất quốc phòng và khi thu hồi cần có giấy tờ cụ thể.

- Năm 2015, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã, cán bộ địa chính xã Đồng Tâm ghi lời chứng, trích sơ đồ thửa đất chuyển nhượng, ký tên, đóng dấu vào hồ sơ chuyển nhượng quyền sử dụng đất trái thẩm quyền, cố tình vi phạm Luật Đất đai, tiếp tay cho một số người bán đất quốc phòng. Ngoài ra, các cán bộ xã, huyện lại còn lấy đất nông nghiệp ở và cho doanh nghiệp thuê trái phép. Theo Quyết định số 551/QĐ-TM ngày 27 tháng 3 năm 2015, Bộ Quốc phòng đã thu hồi 50,03ha đất quốc phòng do Quân chủng Phòng không - Không quân đang sử dụng, quản lý để giao cho Tập đoàn Viễn thông quân đội (Viettel) tiếp nhận quản lý sử dụng vào công trình quốc phòng, trong đó bao gồm 46 ha thuộc xã Đồng Tâm (huyện Mỹ Đức).

- Ngày 15/4/2017, khi 4 người bị bắt để phục vụ điều tra vụ án Gây rối trật tự công cộng liên quan đến giải tỏa đất ở xã Đồng Tâm. Hành động này vấp phải sự phản ứng dữ dội của người dân bởi trong số đó có cụ Lê Đình Kình (82 tuổi), người có tiếng nói và ảnh hưởng lớn đối với dân làng Hoành (Đồng Tâm). Ông Kình có hơn 60 năm tuổi Đảng, nguyên là Bí thư đảng ủy xã.

Sau khi ông Kình và những người khác bị đưa đi, một số công dân Đồng Tâm đã đập phá ôtô. 38 người (gồm cán bộ huyện Mỹ Đức, chiến sĩ công an, cảnh sát cơ động) bị người dân giữ trong nhà văn hóa thôn Hoành.

Một ngày sau, người dân thôn Hoành cho biết họ đã trao đổi qua điện thoại với ông Nguyễn Đức Chung, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội.

Đến ngày 18-21/4, Công an Hà Nội cho biết người dân Đồng Tâm đã thả 15 cảnh sát cơ động và ông Đặng Văn Cảnh - Trưởng ban Tuyên giáo huyện Mỹ Đức, 3 người tự giải thoát. 

Ngày 22/4, ông Nguyễn Đức Chung về UBND xã Đồng Tâm đối thoại trực tiếp với người dân. Ghi nhận 21 vấn đề bức xúc của bà con và hứa sẽ chỉ đạo giải quyết công tâm nhất. Sau đó ông Chung tới Nhà văn hóa thôn Hoành. Sau gần 2 giờ làm việc, toàn bộ 19 chiến sĩ được trở về nhà.

Ngày 13/6/2017, Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an TP. Hà Nội đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự xảy ra tại xã Đồng Tâm, để điều tra về 2 tội danh: “Bắt, giữ hoặc giam người trái pháp luật” và “Hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản”.

Ngày 9/8/2017, TAND huyện Mỹ Đức đã tuyên bản án sơ thẩm đối với 14 cựu cán bộ xã Đồng Tâm và huyện Mỹ Đức. Theo bản án sơ thẩm, năm 2002 đến năm 2013, các bị cáo đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong thi hành công vụ để cấp, giao đất trái thẩm quyền, hợp thức đất lấn chiếm cho một số hộ dân.

- Tháng 8 và tháng 11/2019, Thanh tra Chính phủ và thành phố Hà Nội lần lượt có các cuộc họp để thông tin, đối thoại với nhiều người dân xã Đồng Tâm và các xã tiếp giáp với sân bay Miếu Môn. Cùng với đó, nhiều ban ngành Trung ương và Hà Nội cũng vào cuộc, đối thoại, giải thích và các biện pháp ổn định địa bàn.

- Đến cuối năm 2019, lực lượng chức năng bắt đầu xây dựng tường rào bảo vệ sân bay này. Trong quá trình xây dựng, sáng 9/1/2020, Bộ Công an phát hiện thông tin một số đối tượng có hành vi chống đối, tang trữ và sử dụng lựu đạn, bom xăng, dao phóng… tấn công lực lượng chức năng, chống người thi hành công vụ, gây rối trật tự công cộng. Lực lượng Công an đã sử dụng biện pháp trấn áp đối với loại đối tượng này. Hậu quả là 3 chiến sĩ công an hi sinh, 1 đối tượng chống đối chết, 1 đối tượng bị thương.

- Ngày 7/9/2020, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án “Giết người” và “Chống người thi hành công vụ” xảy ra tại thôn Hoành (xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, Hà Nội).

Vậy nội dung cần làm rõ ở đây là gì?

Thứ nhất, 46 ha thuộc xã Đồng Tâm là loại đất quốc phòng. Mà đất đai dành cho lợi ích quốc gia, cho quốc phòng, an ninh là ưu tiên số một. Mọi dự án đất đai đều phải đặt lợi ích này lên trên và người dân, các tổ chức có nghĩa vụ phải chấp hành khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh. Thanh tra Chính phủ khẳng định, theo quy định của pháp luật về đất đai, toàn bộ đất sân bay Miếu Môn là đất quốc phòng, được Thủ tướng Chính phủ và UBND TP. Hà Nội giao cho các đơn vị quân đội quản lý, sử dụng vào mục đích quốc phòng.

Các hồ sơ, giấy tờ hiện có chứng minh rõ hiện trạng đất quốc phòng, không có sự mập mờ, khuất tất nào. Hiện trạng đất sân bay Miếu Môn không có thay đổi, không chuyển dịch mốc giới theo đo đạc của cơ quan chuyên môn, không có việc tăng hay giảm diện tích đất sân bay Miếu Môn và xã Đồng Tâm.

          Tuy nhiên, do chính quyền tại đây buông lỏng nên xảy ra tình trạng thời gian dài, nhiều khu đất bị lấn chiếm trái phép, kể cả xây dựng nhà cửa. Một số cán bộ xã Đồng Tâm cố tình làm hồ sơ chuyển nhượng quyền sử dụng đất trái thẩm quyền, cố tình vi phạm Luật Đất đai, tiếp tay cho một số người bán đất quốc phòng. Khi giải quyết những tồn tại này, chính quyền Hà Nội đã xây dựng phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho 14 hộ dân.

Đồng thời, những cán bộ để xảy ra sai phạm cũng đã bị xử lý. Cụ thể, Bí thư xã Đồng Tâm bị khai trừ Đảng, 3 lãnh đạo khác bị cảnh cáo và một bị khiển trách. Điều đó cho thấy, không có việc bao che cho cán bộ sai phạm như một số thông tin.

Thứ hai, việc kích động người khác chống đối, bắt giữ cán bộ, gây sức ép là do các đối tượng bất hảo, nghiện ngập tụ tập tại xã Đồng Tâm kêu gọi việc đóng góp từ nhiều nơi, trong đó có nguồn tài trợ từ tổ chức phản động hải ngoại, biến việc đòi đất ở Đồng Tâm thành cái cớ để gây sức ép với chính quyền, chống phá Nhà nước. Đây là vấn đề hết sức nguy hiểm, chỉ vì động cơ vụ lợi thấp hèn, kiếm những đồng tiền nhơ bẩn mà chà đạp lên pháp lý, đạo lý, biến mình thành con rối trong tay kẻ địch để phản dân, hại nước.

Do đó, chúng ta không thể gọi từ nhân dân Đồng Tâm nói chung mà phải tách biệt nhân dân với những kẻ phạm tội, gây tội ác.

Thứ ba, về việc trấn áp của lực lượng Công an là cần thiết. Trong các biện pháp thì trấn áp là biện pháp cuối cùng, khi không còn biện pháp nào khác. Thời gian qua, các cơ quan chức năng đã tìm mọi cách để giải quyết, để đối thoại nhưng những đối tượng chống đối bất chấp, bỏ ngoài tai, cố tình phá hoại. Kỷ cương luật pháp phải được giữ nghiêm, không thể vì những đòi hỏi vô lý mà tạo ra những việc làm như “rào làng”, bắt giữ cán bộ, tra tấn...

Cơ quan Công an đã nhiều lần gọi hỏi, răn đe song các đối tượng vẫn cố tình thực hiện đến cùng và gần đây gia tăng các hành vi gây rối, tấn công cán bộ. Chính những kẻ quá khích ở đây đã chuẩn bị rất nhiều vũ khí với mục đích sát hại cán bộ, cho thấy sự manh động, nguy hiểm, phạm tội có tổ chức chứ không còn là sự đối phó nhất thời.

Việc cơ quan Công an áp dụng biện pháp khống chế, bắt giữ các đối tượng phạm tội là biện pháp tuân theo tố tụng hình sự nhằm điều tra, làm rõ vụ án, xử lý các đối tượng theo quy định pháp luật. Do đó, không thể nói “công an đàn áp dân” mà phải thấy rõ yêu cầu tấn công, trấn áp tội phạm, không thể đánh lận khái niệm dân nói chung với những kẻ phạm tội, gây trọng tội; không thể để các đối tượng nhởn nhơ, chống phá, gây tội ác mà không áp dụng biện pháp mạnh theo luật định.

Thứ tư, cả nước cùng tiếc thương, chia sẻ trước những tổn thất về con người khi 3 cán bộ, chiến sĩ cảnh sát đã hy sinh. Những cán bộ, chiến sĩ công an thực thi công vụ, trấn áp tội phạm, đối mặt hiểm nguy nhưng họ đã không nề hà, không quản ngại hy sinh, dấn thân thực thi nhiệm vụ để bảo vệ trị an, bảo vệ luật pháp. Chúng ta thấy rõ tính chất hung hãn, mất nhân tính, giết hại cán bộ của những đối tượng chống đối, các đối tượng phải trả giá cho hành vi tội ác của mình và dư luận cần nhận diện rõ điều đó để lên án, không thể ngụy biện với bất cứ lý do gì.

Vào ngày 7/9/2020, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án “Giết người” và “Chống người thi hành công vụ” xảy ra tại thôn Hoành. Vụ việc cụ thể:

Một tổ công tác gồm ông Nguyễn Huy Thịnh - phó trung đoàn trưởng E22 - Bộ tư lệnh Cảnh sát cơ động, anh Phạm Công Huy - cán bộ Phòng cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ Công an Hà Nội, anh Dương Đức Hoàng Quân - cán bộ Bộ tư lệnh Cảnh sát cơ động tiến vào khu vực nhà ông Kình, thôn Hoành, xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, Hà Nội để trấn áp, ngăn chặn, bắt giữ những người vi phạm.

"Khi cả ba người di chuyển qua cửa sổ nhà Lê Đình Hợi để sang mái nhà Chức thì bị Chức dùng tuýp gắn dao phóng lợn chọc từ trên xuống, những người khác ném "bom" xăng, gạch đá từ mái nhà ông Kình nên bị rơi xuống hố sâu 4m nằm giữa nhà Lê Đình Hợi và Lê Đình Chức", kết luận điều tra nêu.

Mặc dù các chiến sĩ liên tục gọi đàm ra ngoài kêu cứu nhưng khi thấy lửa chuẩn bị tắt, bị can Chức tiếp tục nhiều lần đổ xăng xuống hố làm cho lửa bùng cháy lớn làm 3 cán bộ, chiến sĩ tử vong.

Các bị can nhiều lần đổ xăng xuống hố và châm lửa đốt, là nguyên nhân trực tiếp làm chết 3 cán bộ, chiến sĩ công an. Đây là hành vi man rợ, có tính côn đồ, giết chết nhiều người, cần phải được xử lý nghiêm để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật.

"Trong quá trình thực hiện, các bị cáo đã có sự phân công, bàn bạc, nhiệm vụ công cụ, phương tiện phạm tội, thực hiện hành vi tàn bạc hậu quả làm 3 chiến sĩ bị tử vong. Do vậy, VKSND TP Hà Nội truy tố 6 bị cáo về tội giết người là hoàn toàn có căn cứ"- bản sơ thẩm nhấn mạnh.

Bản cáo trạng số 241/CT-VKS-P2 ngày 24-6-2020 của Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội đã công bố:

- 29 bị cáo bị truy tố trong vụ án này đều trú tại thôn Hoành và thôn Đồng Mít (xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, Hà Nội). Trong đó, 25 bị cáo bị truy tố về tội “Giết người” theo quy định tại Điều 123, khoản 1, điểm a, d, n, o - Bộ luật Hình sự năm 2015; nhóm chủ mưu, cầm đầu và trực tiếp thực hiện hành vi phạm tội được xác định là: Lê Đình Công, Bùi Viết Hiểu, Nguyễn Văn Tuyển, Lê Đình Doanh, Lê Đình Chức. 4 bị cáo bị truy tố về tội “Chống người thi hành công vụ” theo quy định tại Điều 330, khoản 2, điểm a - Bộ luật Hình sự năm 2015.

Mặc dù như vậy, đối với những bị cáo có tham gia chuẩn bị các loại hung khí tấn công lực lượng chức năng, nhưng hành vi có mức độ. Qúa trình điều tra và tại tòa, các bị cáo này thành khẩn, mong được sự khoan hồng. Căn cứ vào tính chất hành vi của các bị cáo, HĐXX thấy không cần thiết cách ly bị cáo ra khỏi xã hội, giao địa phương giáo dục để các bị cáo thấy sự khoan hồng của pháp luật, phấn đấu trở thành công dân tốt, có ích cho xã hội.

Vụ việc ở Đồng Tâm một lần nữa cho thấy ý đồ, hành vi của những con rối dưới tay các thế lực xấu tìm cách lợi dụng kích động người dân gia tăng sức ép, chống đối Nhà nước, tác động vào tâm lý gây bất ổn xã hội. Bởi vậy, sự tỉnh táo nhận diện và hành động đúng trong vấn đề này là hết sức cần thiết.

AT